Op Gran Canaria heeft het infrastructuurproject Salto de Chira een belangrijke mijlpaal bereikt. Met de succesvolle afronding van de civieltechnische werkzaamheden voor de zeewaterinlaat aan de kust bij Santa Águeda (Molina) is de fysieke toegang tot de Atlantische Oceaan voltooid. Dit deelproject vormt de basis voor de exploitatie van de bijbehorende ontziltingsinstallatie, die het pompaccumulatiecentrale in het binnenland van water voorziet.

Het project wordt uitgevoerd door de Spaanse netbeheerder Red Eléctrica de España (REE) en geldt als een van de belangrijkste strategische energieprojecten van de Canarische Eilanden. Het doel is om de wisselende productie van wind- en zonne-energie op te vangen en het elektriciteitsnet van het eiland te stabiliseren.

Technische details van de kustinfrastructuur

De voltooiing van de zeewaterinlaat omvat verschillende complexe civieltechnische bouwwerken aan de zuidkust van het eiland. Via ondergrondse leidingsystemen en een gespecialiseerd pompstation zal in de toekomst zeewater worden aangezogen en naar de ontziltingsinstallatie worden geleid. Volgens de exploitant en de bevoegde waterautoriteit van Gran Canaria (Consejo Insular de Aguas de Gran Canaria) heeft de installatie een geplande productiecapaciteit van ongeveer 7.800 kubieke meter zoetwater per dag.

Het ontzilte water wordt vervolgens via een meer dan 20 kilometer lange persleiding naar de hoger gelegen stuwmeren van Chira en Soria gepompt. Deze stap is noodzakelijk omdat de natuurlijke neerslag in de regio onvoldoende is om permanent de hoeveelheden water beschikbaar te houden die nodig zijn voor de werking van de centrale.

Werking als gigantische energieopslag

Het principe van de pompaccumulatiecentrale Salto de Chira is gebaseerd op het hoogteverschil tussen de twee bestaande stuwmeren Chira (bovenbekken) en Soria (onderbekken):

• Bij een elektriciteitsoverschot: wanneer wind- en zonne-energie-installaties op het eiland meer energie produceren dan op dat moment wordt verbruikt, wordt de overtollige elektriciteit gebruikt om pompen aan te drijven. Deze pompen brengen het water vanuit het onderste bekken terug naar het hoger gelegen stuwmeer.
• Bij een grotere elektriciteitsbehoefte: wanneer de productie van hernieuwbare energie afneemt of de vraag op het net stijgt, stroomt het water vanuit het Chira-stuwmeer via een tunnel naar beneden. Daarbij drijft het turbines in de ondergrondse krachtcentrale aan om elektriciteit op te wekken.

Het geplande geïnstalleerde vermogen van de centrale bedraagt 200 megawatt. Het systeem moet een opslagcapaciteit van ongeveer 3,5 gigawattuur bieden. Volgens berekeningen van de ingenieurs komt dit overeen met het gedurende meerdere uren kunnen dekken van de volledige elektriciteitsbehoefte van Gran Canaria.

Betekenis voor de energietransitie van de Canarische Eilanden

Eilandsystemen staan voor bijzondere uitdagingen bij de overgang naar hernieuwbare energie, omdat ze niet zijn aangesloten op een groot elektriciteitsnet op het vasteland. Wanneer de wind wegvalt of de zon niet schijnt, kunnen zonder energieopslag instabiliteiten in het elektriciteitsnet ontstaan.

Met de ingebruikname van Salto de Chira streeft het eilandbestuur ernaar het aandeel van hernieuwbare energie in de energiemix te verhogen van momenteel minder dan 30 procent naar meer dan 50 tot 70 procent. Daarnaast maakt de ontziltingsinfrastructuur het mogelijk om overtollig water beschikbaar te stellen voor landbouwdoeleinden en voor de bestrijding van bosbranden in de omliggende valleien.

Tijdschema en ecologische aspecten

Na de voltooiing van de zeewaterinlaat richten de werkzaamheden zich nu op het afbouwen van de ondergrondse cavernes waarin de turbines worden ondergebracht, evenals op de aanleg van de hoogspanningsverbindingen voor aansluiting op het elektriciteitsnet. De volledige ingebruikname van het totale systeem is gefaseerd gepland.

Het project is vooraf onderwerp geweest van milieubeoordelingen en maatschappelijke discussies. Voorstanders benadrukken de belangrijke bijdrage aan de bescherming van het klimaat en aan het verminderen van de afhankelijkheid van fossiele brandstoffen. Milieugroepen wezen daarentegen op de ingrepen in de lokale flora en fauna en op het lozen van pekelwater (het concentraat dat bij ontzilting ontstaat) in zee. Naar aanleiding hiervan hebben de autoriteiten strenge milieuvoorwaarden en monitoringprogramma's voor het betreffende kustgebied opgelegd.

Bron: infos-grancanaria